به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از روابط عمومی اثر، این کتاب که نخستین بار در سال ۲۰۲۲ توسط انتشارات بینالمللی بلومزبری در لندن منتشر شده است، مشتمل بر یک مقدمۀ توصیفی و تحلیلی ۱۶ صفحهای به قلم ویراستاران و مقالاتی مستقل از سرشناسترین محققان حوزۀ فلسفۀ تطبیقی جهان است. کتاب حاضر با تمرکز بر «مسئلۀ روش و روششناسی»، تلاش میکند فقر تئوریک موجود در این رشته را برطرف سازد. ویراستاران در مقدمه اثر تبیین میکنند که اگرچه فلسفۀ تطبیقی در دورۀ کنونی از شکوفایی برخوردار است، اما تلاش اندکی در باب بنیانهای روششناختی آن صورت گرفته است. این نقصان باعث شده که فلسفه تطبیقی همچنان رشتهای «تخصصی و حاشیهای» در گروههای آموزشی دنیا باقی بماند. همچنین کمبود بحثهای روششناختی موجب شده توافق اندکی درباره قلمرو، صلاحیت محققان و اعتبار ادعاهای این رشته وجود داشته باشد و حربهای به دست مخالفان بدهد تا ادعا کنند فلسفۀ تطبیقی صرفاً شکل دیگری از فلسفه بهنحو عام است و تمایز خاصی ندارد. این اثر با سفارش مقالاتی به متفکران شرق آسیا، جنوب آسیا، خاورمیانه، آفریقا، اروپا و آمریکا، طیف گستردهای از سنتهای فلسفی را پوشش داده و به عنوان یک منبع روششناختی روزآمد، جایگزینهای جدیدی مانند فلسفۀ فرافرهنگی، جهانوطنی، پساتطبیقی و فلسفۀ جهانی را برای جهتگیری آینده این رشته پیشنهاد میدهد.
ساختار و فصول کتاب:
این اثر در قالب ۵ منظومه (بخش) و ۱۲ فصل به همراه سخن آخر تنظیم شده است: منظومۀ نخست؛ شرایط ضروری: شامل فصول «تأملاتی در باب روشهای فلسفۀ تطبیقی» و «شرایط پیشینی ضروری برای انجام فلسفۀ تطبیقی».
منظومۀ دوم؛ تعمیمسازی و ذاتانگاری: شامل فصول «رفع اتهام از ذاتانگاری در فلسفۀ فرهنگ» به قلم راجر تی ایمز و «مسیرهای اندیشیدن از فاصلهگیری تا ناآشنایی».
منظومۀ سوم؛ ترجمه: شامل فصول «ترجمه بهمثابۀ روش» به قلم سلیمان بشیر دیاگن و «اندیشیدن بههمراه متون دوردست».
منظومۀ چهارم؛ پسااستعمارگرایی و جهانی شدن: شامل فصول «روش تطبیقی از منظر فلسفی آمریکای لاتین»، «نیاز به زبان سانسکریت در فلسفه» و «فلسفۀ جهانی پساـتطبیقی بهمثابه فلسفۀ محض».
منظومۀ پنجم؛ تکثر، بیطرفی و روش: شامل فصول «نزدیکبینی روششناختی و خلاقیت»، «فلسفۀ تطبیقی بدون ابتناء بر روش» و «تفکر گفتوگومحور به عنوان گزینه واقعی».
سخن آخر: شامل مباحث «وضعیت کنونی حوزۀ تطبیقی»، «دفاعیهای برای کثرتگرایی» و «شاکلۀ فلسفۀ تطبیقی کثرتگرایانۀ آینده».
نقد مترجمان بر غفلت غرب از فلسفه اسلامی:
یکی از نکات حائز اهمیت در انتشار این اثر، رویکرد انتقادی مترجمان در بخش پژوهشی آن است. دکتر قاسم پورحسن و دکتر زهرا حاجیشاهکرم با یادآوری نقدهای ساختاری خود در آثار قبلی (نظیر کتاب فلسفه تطبیقی پل ماسون اورسل)، تأکید کردهاند که این مجموعه نیز همانند تمامی آثار و نشستهای فلسفه تطبیقی غربی در صد سال اخیر، از عدم اعتنا یا ناآگاهی از سنت نیرومند عقلی و فلسفۀ اسلامی رنج میبرد؛ غفلتی که نیازمند بازنگری جدی از سوی محققان این حوزه است.
در پایان، ویراستاران تأکید دارند از آنجایی که در حال حاضر منابع مهمی در باب تنوع ملاحظات روششناختی وجود ندارد، محققان جوان و پژوهشگران این حوزه باید این اثر را منبعی ارزشمند برای سنجش رویکردها و انتخابهای آگاهانه خود بدانند.
شناسنامه کتاب جهت درج در حاشیه خبر:عنوان: فلسفۀ تطبیقی و روش؛ رویههای معاصر و امکانهای آینده
ویراستاران نسخه اصلی: استیون بوریک، رابرت اسمید و رالف وبر (انتشارات بلومزبری لندن، ۲۰۲۲)
تحقیق و ترجمه: دکتر قاسم پورحسن و دکتر زهرا حاجیشاهکرم
ناشر فارسی: انتشارات مدرسه عالی شهید مطهری
ویژگیها: دارای پیوست اصطلاحشناسی، کتابشناسی و نتیجهگیری جامع.
نظر شما