به گزارش خبرنگار فرهنگ و اجتماع خبرگزاری شبستان، سید حمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، امروز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت در آیین پاسداشت زبان فارسی که در تالار وحدت برگزار شد با تأکید بر جایگاه ایران و زبان پارسی در شکلگیری هویت ملی اظهار کرد:، شاهنامه فردوسی یکی از مهمترین ستونهای حافظه تاریخی و تمدنی ایرانیان است.
وی گفت: در حالی که بسیاری از ملتهای جدید هنوز در پی ساختن پیشینهای تاریخی و اسطورهای برای خود هستند، شاهنامه توانسته روایتی پیوسته از تاریخ، فرهنگ و هویت ایرانی را از آغاز اسطورهای جهان تا امروز حفظ کند. به گفته او، فردوسی با تکرار نام ایران در سراسر شاهنامه، این سرزمین را صرفاً یک محدوده جغرافیایی معرفی نمیکند، بلکه آن را نماد یک هویت ریشهدار فرهنگی و تمدنی میداند.
پورمحمدی با اشاره به داستانهای اسطورهای شاهنامه افزود: در نگاه فردوسی، ایران جایگاه خرد، عدالت و نجابت است و مفهوم ایران فراتر از مرزهای سیاسی امروز معنا پیدا میکند؛ مفهومی که در قالب یک حوزه تمدنی و حافظه مشترک تاریخی استمرار یافته است.
معاون رییس جمهور همچنین فرهنگ ایرانی را فرهنگی مبتنی بر انسانیت، اخلاق و مدارا توصیف کرد و گفت: این روحیه را میتوان از فردوسی تا حافظ و دیگر بزرگان ادب فارسی دنبال کرد. به باور وی، شاهنامه فقط یک متن حماسی نیست، بلکه اثری است که بخش مهمی از حکمت، اخلاق و تخیل ایرانی را در طول قرنها شکل داده است.
رئیس سازمان برنامه و بودجه با اشاره به توانایی فردوسی در ارتقای زبان فارسی اظهار کرد: این شاعر بزرگ، ظرفیت زبان پارسی را برای بیان مفاهیمی چون حماسه، عشق، اسطوره، تراژدی و حکمت به بالاترین سطح رساند. او تأکید کرد که دغدغه فردوسی تنها روایت جنگها و قهرمانان نیست، بلکه موضوعاتی چون عدالت، شیوه حکمرانی، نظم اجتماعی و سرنوشت ملتها در مرکز اندیشه او قرار دارد.
وی در بخش دیگری از سخنانش به تصویر زنان در شاهنامه پرداخت و گفت زنان در روایتهای فردوسی شخصیتهایی فعال، خردمند و اثرگذار هستند.
به گفته وی شخصیتهایی مانند رودابه، تهمینه، فرنگیس و کتایون تنها نقش عاشقانه ندارند، بلکه در تداوم تاریخ و تمدن ایرانی سهمی تعیینکننده ایفا میکنند.
پورمحمدی شاهنامه را منبعی برای ارائه الگوهای مدیریتی و حکمرانی دانست و با مقایسه دو چهره کیکاووس و کیخسرو، تفاوت میان قدرتِ بدون خرد و فرمانروایی مبتنی بر عقل و شکیبایی افزود: کیخسرو نماد حاکمی است که با صبر، معنویت، مشورت و عدالت حکومت میکند و در زمان مناسب نیز از قدرت کناره میگیرد.
پورمحمدی در ادامه، سه هشدار اساسی فردوسی برای دوام حکومتها و سازمانها را یادآور شد: دوری از بیدادگری، پرهیز از سپردن مسئولیت به افراد نالایق، و جلوگیری از ثروتاندوزی به بهای رنج مردم. او در همین زمینه ابیاتی از شاهنامه را نیز قرائت کرد.
وی، یکی از ویژگیهای مهم اندیشه فردوسی را حرکت از چندخدایی اسطورهای به سوی مفهوم «یزدان» یگانه دانست و بیان کرد: خدایی که همواره ناظر و حاضر در جهان است.
پورمحمدی افزود: علاوه بر این، «خانههای شاهنامه» در سراسر کشور با حمایت سازمان برنامه و بودجه و با محوریت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نهاد کتابخانههای عمومی ایجاد خواهد شد که افتتاح نمادین آن از زادگاه فردوسی و همچنین استان چهارمحال و بختیاری آغاز میشود و سپس در دیگر استانها گسترش مییابد.
وی با اشاره به برنامههای دولت برای تقویت حوزه فرهنگ و میراث ادبی کشور اظهار کرد: سازمان برنامه و بودجه با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و وزارت میراث فرهنگی برنامهای برای حمایت ویژه از این ۲ حوزه تدوین کرده است که یکی از اولویتهای آن ادبیات کلاسیک ایران و در رأس آن شاهنامه است.
وی یادآور شد: از حدود ۲ ماه پیش از آغاز سال، برنامهای برای آموزش و گسترش شاهنامهخوانی آغاز شده و علاقهمندان از مناطق مختلف کشور، ابتدا از خطه زاگرس و سپس از دیگر استانها، دعوت شدهاند تا زیر نظر استادان آموزش ببینند و پس از آن در استانهای خود به آموزش شاهنامهخوانی بپردازند.
پورمحمدی افزود: علاوه بر این، «خانههای شاهنامه» در سراسر کشور با حمایت سازمان برنامه و بودجه و با محوریت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نهاد کتابخانههای عمومی ایجاد خواهد شد که افتتاح نمادین آن از زادگاه فردوسی و همچنین استان چهارمحال و بختیاری آغاز میشود و سپس در دیگر استانها گسترش مییابد.
رئیس سازمان برنامه و بودجه از برنامههایی مانند احداث باغموزه بزرگ توس خبر داد و گفت: در این مجموعه قرار است برای بزرگان و چهرههای علمی و فرهنگی آن منطقه یادمانهایی ایجاد شود.
وی به شکلگیری مسیر فرهنگی «جاده حکمت» از همدان، محل آرامگاه ابنسینا، تا سهرورد محل تولد شیخ شهابالدین سهروردی اشاره و خاطرنشان کرد: در خوی نیز بازسازی آرامگاه شمس تبریزی در حال انجام است و تلاش میشود میان خوی و قونیه نیز پیوندهای فرهنگی بیشتری شکل گیرد.
نظر شما