فلسفه اسلامی؛ از فارابی تا علامه طباطبایی

دوازدهمین ویژه‌برنامه بزرگداشت علامه طباطبایی «نماد عقلانیت و معنویت» با عنوان «فلسفه اسلامی؛ از فارابی تا علامه طباطبایی» در تبریز برگزار شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان در تبریز، دوازدهمین ویژه‌برنامه بزرگداشت علامه طباطبایی با عنوان «نماد عقلانیت و معنویت» و با محوریت «فلسفه اسلامی؛ از فارابی تا علامه طباطبایی»، با حضور معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، اهالی فرهنگ و اندیشه و اساتید حوزه و دانشگاه در تالار خاقانی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی برگزار شد.

محسن جوادی، در این نشست با تبیین خط سیر تطور فلسفه اسلامی از دوران باستان تا حکمت متعالیه، به تشریح جایگاه ممتاز حکیم فارابی و علامه طباطبایی پرداخت و تأکید کرد: اندیشه فلسفی در جهان اسلام با تکیه بر میراث عقلانی و پیوند آن با آموزه‌های دینی، پاسخی دقیق به نیازهای بنیادین بشر در حوزه‌های نظری و عملی ارائه داده است.

معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به جایگاه رفیع ابونصر فارابی در تاریخ فلسفه جهان تصریح کرد: فارابی یک چهره بسیار اثرگذار در فلسفه اسلامی و در سطح جهانی است که آثار و افکار او همواره مورد توجه و خوانش ژرف اندیشمندان قرار داشته است.

وی با بیان اینکه فارابی بیشتر در حوزه فلسفه عملی و متافیزیک مطرح است، افزود: این فیلسوف نامدار در عرصه‌های فلسفه سیاسی و اخلاق فوق‌العاده ظاهر شده و آثار او بسیار موجز، کوتاه و در عین حال عمیق و راهگشاست؛ به گونه‌ای که عناوین رساله‌های وی نیز نشان‌دهنده درک بسیار بالا و اشراف دقیق او بر مسائل این حوزه است. فارابی در آثار خود به تبیین جامعه آرمانی و مفهوم «حیات طیبه» در متون دینی پرداخته و الگوهای ارزنده‌ای را فراروی اندیشه‌ورزان قرار داده است.

جوادی در ادامه با مروری بر سیر تاریخی شکل‌گیری و تکامل فلسفه، خاطرنشان کرد: یونانیان باستان، فیلسوفان پیش از سقراط را «فیلسوفان طبیعت» می‌نامیدند و دغدغه اصلی آنان تبیین چگونگی پیدایش عالم بود؛ اما با ظهور سقراط، فلسفه ابعاد انسانی به خود گرفت و مسئله «انسان» در کانون توجه قرار گرفت.

افلاطون نیز به عنوان شاگرد برجسته سقراط، به تبیین و ترویج اندیشه‌های استاد خود همت گماشت و پرسش بنیادین فلسفه انسانی یعنی «خوب بودن چیست؟» را طرح کرد.

وی با اشاره به نظام تقسیمات حکمت در فلسفه یادآور شد: تقسیمات حکمت به اقسام قیاسی و حقیقی، مبتنی بر ماهیت گزاره‌هاست. در این میان، حکمت عملی با گزاره‌هایی سر و کار دارد که پاسخ می‌دهند چگونه می‌توانیم زندگی و جامعه بهتری بسازیم؛ و اطلاق عنوان «حکمت» به این حوزه، به دلیل توجه عمیق آن به «چرایی» امور و غایت سعادت بشری است.

معاون فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش پایانی سخنرانی خود با گرامیداشت یاد و خاطره علامه سید محمدحسین طباطبایی (ره) اظهار داشت: آیت‌الله طباطبایی در قرن سیزدهم هجری متولد شده و در قرن چهاردهم به دیار حق شتافتند؛ شخصیتی برجسته که در کلام رهبر معظم انقلاب نیز بارها به جایگاه رفیع علمی و معنوی ایشان اشاره شده است.

جوادی «زندگی خوب» را در اندیشه اسلامی به معنای «تحقق‌الذات» دانست و گفت: ساختار فکری انسان نیازمند احکام درست است و در کنار آن، عمل صالح و احساس متعالی نیز ارکان سه‌گانه تکامل بشری را تشکیل می‌دهند؛ به گونه‌ای که انسان‌ها باید در هر سه ساحات فکر، عمل و احساس، فضایل اخلاقی و انسانی را محقق سازند تا به کمال مطلوب دست یابند.

کد خبر 1916059

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha