خبرگزاری شبستان، گروه مسجد و کانون های مساجد، نشست سالانه ائمه جمعه مراکز شهرستان‌های سراسر کشور صبح امروز سه‌شنبه ۱۴ مهرماه برگزار شد.
حجت‌الاسلام و المسلمین «علی ملانوری» در این نشست طی سخنانی ضمن ارایه نکات محوری در رابطه با مسجد و کانونهای فرهنگی هنری اظهار کرد: نخستین نکته درباره نظام‌واره مدیریت مسجد است؛ دغدغه همه ما مسجد است.
مشاور وزیر و رئیس ستاد هماهنگی کانونهای فرهنگی هنری مساجد کشور ادامه داد: نسبت به مسجد دو نگاه می‌توانیم داشته باشیم، یک نگاه ساختارگرا و دیگری نگاه انسان‌شناسانه؛ مسجد قلب یک محله است؛ در یک مسجد همان طور که ممکن است روحانی، فعالان قرآنی، استاد دانشگاه، بقال، نجار و صاحبان مشاغل مختلف حضور داشته باشند در عین حال ممکن است یک شاعر، هنرمند تئاتر و یک علاقه مند به موسیقی و کتاب نیز حضور داشته باشند؛ بنابراین اگر با نگاه انسان‌شناسانه به محله‌ای که مسجد در آن قرار دارد بنگریم این سوال مطرح می شود که آیا می توان به فرهنگ و هنر در مسجد توجه نکرد؟ یعنی آیا امام جماعت می تواند بخشی از استعدادها و علایق افراد جامعه که در مسجد حضور یافتند را در نظر نگیرد؟
بنابرگزارش روابط عمومی ستاد هماهنگی کانون های فرهنگی هنری مساجد کشور، حجت الاسلام و المسلمین ملانوری گفت: آیا می توانیم خودمان را از توانمندی‌هایی که این طبقه از جامعه در ترویج دیانت، در توسعه معارف دینی و در ایجاد حس همگرایی بری پیروزی کشور و اهداف عالیه نظام دارند محروم کنیم؟ البته این نکته مهمی است که اساسا کار هنری در مسجد الزامات خود را دارد و هر کار هنری نمی‌تواند به مسجد بیاید اما با این نگاه که قشر قابل توجهی از جمعیت پیرامون مسجد یا درون مسجد دارای گرایش و استعدادهای فرهنگی و هنری هستند می توان به این مساله توجه ویژه داشت؛ بر همین اساس است که می گوییم وجود کانون فرهنگی هنری برای هر مسجدی آن هم بر مدار امام جماعت که مدیر طبیعی مسجد است امری لازم تلقی می شود.
وی با بیان اینکه تاسیس کانون فرهنگی هنری در مساجد بدون حضور و درخواست امام جماعت ممکن نیست، گفت: در مسجدی که امام جماعت نداریم علی‌القاعده کانون فرهنگی هنری هم نداریم، به بیان دیگر در نظام‌واره اداره یک مسجد، مدیر کانون، جوان مستعدی است که توسط امام جماعت شناسایی و معرفی شده و عملا دستیار فرهنگی وی در مسجد است.
حجت الاسلام و المسلمین ملانوری ادامه داد: براساس برنامه ریزی که در نظام مدیریتی مساجد کشور وجود دارد دو مجموعه وارد مسجد می شوند، یکی مسجد و دیگری پایگاه بسیج؛ سایر نهادها و سازمان از جمله سازمان اوقاف، وزارت راه؛ وزارت سمت و ... نقشض پشتیبان را دارند.
جایگاه ستاد هماهنگی کانون های مساجد در نظام‌واره کلان مدیریت مساجد کشور
وی تصریح کرد: نکته دوم در مباحثی که مطرح می کنم مربوط به جایگاه ستاد هماهنگی کانون های مساجد در نظام‌واره کلان مدیریت مساجد کشور است؛ در حال حاضر ساز و کار و سیاست‌گذاری و مدیریت مساجد کشور در قاب قرارگاه ملی مسجد است که پس از بُعد ملی، قرارگاه استانی و سپس قرارگاه شهرستانی تعریف شده است؛ در این میان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در قرارگاه ملی مسجد عضویت داشته و دو نقش دارد؛ نخستین نقش را شخص وزیر فرهنگ به عنوان رابط دولت با قرارگاه دارد که این نقش انحصاری ایشان است؛ نقش دوم حوزه رسانه مسجد است که به کانون های مساجد محور شده است؛ در این راستا ستاد های استانی کانون های مساجد عضو قرارگاه هستند؛ البته ما به عنوان ستاد هماهنگی کانون های مساجد در شهرستانها ساختار اداری نداریم و به همین سبب در آیین نامه قرارگاه ملی مسجد تنظیم شده است که رابط کانون های مساجد عضو قرارگاه مسجد در شهرستان است.
فعالیت‌های مشترک قرآنی
حجت الاسلام و المسلمین ملانوری افزود: کانونهای مساجد طراحی شده اند که عملا بخش فرهنگ عمومی وزارت فرهنگ در قلب مردم و محلات باشند آن هم با سه کار ویژه فرهنگی با تکیه بر کتاب و کتابخوانی؛ فعالیت های قرآنی و رسانه؛ در حال حاضر در سطح کشور ۱۲ هزار کتابخانه در مساجد هست از کتابخانه کوچک در کنار شبستان گرفته تا کتابخانه وسیع که برخی مساجد دارند؛ ما در فعالیت های قرآنی با سازمان تبلیغات اسلامی و بسیج فعالیت‌های مشترکی داریم به ویژه با بسیج که در طرح ملی «مسجد، پایگاه قرآن» همکاری خوبی شکل گرفته است؛ همچنین مسابقات قرآنی «مدهامتان» نیز از دیگر برنامه‌های قرآنی است که اسمال هجدهمین دوره آن به صورت تیمی برگزار می شود و ۱۵۰۰ تیم از مساجد در حال حاضر مشغول برگزاری مسابقات در سطح استانی هستند.
مشاور وزیر و رئیس ستاد هماهنگی کانون های فرهنگی هنری مساجد کشور ادامه داد: ابتکار جدید در کانون ها تشکیل حلقه‌های کتابخوانی است که طی آن در سال گذشته بیش از ۵ هزار حلقه شکل گرفت؛ تمرکز ما در این عرصه در حال حاضر بر آثاری است که رهبر شهید بر آنها تقریظ داشتند برای مثال کتاب «سرباز روز نهم» که با محوریت سرگذشت شهید «مصطفی صدرزاده» تالیف شده است در حلقه های کتابخوانی ارایه شد و منتج به تهیه و تولید پادکست و نمایش شد؛ یعنی فرآورده های کتاب و کتابخوانی را ذل این کتاب ارایه کردیم.
حجت الاسلام و المسلمین ملانوری گفت: اما کارویژه دیگر کانونهای مساجد در سطح محلات در حوزه هنر تعریف شده است این عرصه نیز به سه شاخه تقسیم می شود؛ شاخه برجسته فعالیتی ما در عرصه هنر سرود است؛ سرود محصول ممتاز بچه های مسجد است و در حال حاضر بیش از ۵ هزار گروه سرود ثبت شده در کانون های مساجد داریم، برخی از این گروه ها قابلیت تولید سرود دارند، برخی شاعر و آهنگساز پیدا می کنند و برخی هم آثار تقلیدی را اجرا می کنند؛ عرصه دیگر نمایش است که ما تلاش می کنیم نمایش های مسجدی تولید کنیم.
وی ادامه داد: در راستای تولید نمایش ما آثاری به مدت زمان ۲۰ دقیقه و به صورت تک جنسیتی و بدون دکور تهیه کردیم که قابلیت ارایه بین دو نماز را دارند؛ تاکنون نیز یکی به استناد کتاب «سرباز روز نهم» پنج نمایشنامه تولید شده است و دیگری پنج نمایشنامه به استناد نهج البلاغه که مورد اخیر بنابر وضیت رهبر شهید بود که در بهار سال گذشته نسبت به نهج البلاغه داشتند.
مشاور وزیر و رئیس ستاد هماهنگی کانون های مساجد کشور گفت: نباید بچه‌های مسجد را دست کم بگیریم، سال گذشته جشنواره ای به نام «منادیان امید» را با محوریت ترویج فرزندآوری و تحکیم خانواده برگزار کردیم؛ ذیل برگزاری این نمایشگاه آثار مختلفی از کارهای گرافیکی، نقاشی، پوسترسازی؛ نقاشی دریافت کردیم و حتی نقاشی یکی از دختران نوجوان عضو کانون در شهر یزد به عنوان پوستر راهپیمایی روز قدس انتخاب شد؛ بنابراین می توان از طریق آثار هنری، ظرفیت های نوجوانان و جوانان را در مسجد بیش از پیش مورد توجه قرار داد.
وی تصریح کرد: گستره سوم در فعالیت هایی که کانون های مساجد در سطح محلات دارند به عرصه رسانه مربوط است که این کارویژه تخصصی ما در نسبت با قرارگاه ملی مسجد است؛ در حال حاضر ۹۰۰ نقطه برگزاری نماز جامعه در کشور داریم که از این میان ۴۵۰ تا ۵۰۰ نقطه مرکز شهرستان است؛ ما در قدم اول با دبیرخانه قرارگاه توافق کردیم که در هر شهرستان یک کانون تخصصی رسانه تاسیس و نسبت به مهارت افزایی رسانه ای این کانون فعالیت شود؛ در این راستا در قدم بعد تصمیم گرفتیم که در ۱۰ هزار مسجد طرح محراب؛ حداقل یک انسان_رسانه داشته باشیم که در حال حاضر دو هزار نفر از این انسان_رسانه ها در سطح بیست استان شناسایی شده اند و حداقل هرکدام از آها دوره ای یک روزه برایشان برگزار کردیم.
حجت الاسلام و المسلمین ملانوری گفت: اما در حلقه سوم باید بتوانیم مدیریت رسانه مسجد-پایه جمهوری اسلامی را طراحی کنیم؛ تا جایی که وقتی می گوییم رسانه؛ ذهن ما صرفا سمت رادیو و تلویزیون و رسانه های رسمی نرود؛ البته با همین هدف نیز تفاهم نامه ای با سازمان صدا و سیما تحت عنوان «پیام‌آوران مسجد» داشتیم که طی آن بچه های مسجد تولیدات خود را از میادین شبانه ارسال می کنند؛ بسیاری از آثاری که این ایام در رسانه ملی مشاهده می کنید کار بچه های مسجد است.
وی با تاکید بر این است که رسانه یک مهارت است که در وهله نخست باید در ساحت یک انسان‌رسانه متجلی شود؛ گغت: خروجی این انسان‌رسانه است ممکن است در فضای مجازی وی خبرگزاری های مختلف و صدا و سیما دیده شود؛ بر همین اساس کارویژه تخصصی کانون های مساجد در نسبت با قرارگاه ملی، استانی و شهرستانی مسجد در بُعد دیگر همین مساله رسانه است.
ظرفیت خبرگزاری شبستان در انعکاس اخبار نمازجمعه
حجت‌الاسلام و السملمین ملانوری ادامه داد: اما نکته دیگری که در این مجال به آن اشاره می کنم ظرفیت های خبرگزاری شبستان است؛ رسانه ای که ۲۰ سال از تاسیس آن می گذرد و در این ایام به شکل مستمر در انعکاس خطبه‌های نماز جمعه اهتمام داشته است و اگر عصرهای جمعه به این خبرگزاری مراجعه کنید خواهید دید که بیش از سایر رسانه ها اهتمام نسبت به انتشار اخبار نماز جمعه دارد؛ خبرگزاری شبستان متعلق به ستاد هماهنگی کانون های مساجد کشور است و در حال حاضر یک دفتر مر کزی در تهران و هفت دفتر در استانها دارد.
اجرای طرح محراب
وی گفت: درخواست ما به عنوان ستاد هماهنگی کانون های مساجد کشور از شما به عنوان ائمه جمعه مراکز شهرستان ها این است که نسبت به فعال کردن کانون‌ها و به ویژه در سطح ۱۰ هزار مسجد در طرح ملی محراب همراهی مضاعفی داشته باشند و جوان فعال را به عنوان مدیر کانون به امام جماعت معرفی کنند همان طور که خود امام جماعت در تحقق این هدف والا اهتمام دارد.
مشاور وزیر و رئیس ستاد هماهنگی کانون های مساجد کشور در ادامه به معرفی سامانه بچه های مسجد پرداخت و گفت: در حاضر حاضر نسخه پیشرفته سامانه در تلفن های همراه نیز آماده شده است، این سامانه زیست بوم بچه های مسجد است که دارای برش های شهرستانی است؛ مراجعه به این سامانه بسیاری از اطلاعات مورد نیاز در مورد کانون ها و عرصه فعالیتی آنها را در اختیار مخاطبان قرار می دهد که امیدواریم ذیل برپایی این جلسه زمینه ای برای هم‌افزایی هرچه بیشتر فراهم شود.
نظر شما